حکومتها
در عالم اسلام حکومتهای شیعی بخش اعظمی درست شده میباشد که حکومتهای علویان طبرستان، آل بویه، فاطمیان، اسماعیلیه و صفویه از آن گزارهاند. حکومت علویان را زیدیان تأسیس کردند،[۶۶] حکومتهای فاطمیان و اسماعیلیهٔ الموت بر مذهب اسماعیلیه بودند؛[۶۷] البته در ارتباط آل بویه اختلافحیث است. بعضا معتقدند آن ها زیدیمذهب بودهاند، جمعی آنهارا امامی میدانند و گروهی میگویند نخست زیدی مذهب بوده و آنگاه به مذهب امامیه رو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد آوردهاند.[۶۸]
پادشاه محمد خدابنده دارای اسم و رسم به اولجایتو (حکومت ۷۰۳-۷۱۶ق) را اولیه حاکمی می دانند که امامیه را مذهب قانونی اعلام و کوشش کرد در سطح وسیعی آن را انتشار دهد.[۶۹] ولی او به انگیزه مخالفتهای تشکیلات دولتی آن روز که بر مذهب اهل سنت بود، از این فعالیت خویش عقبنشینی کرد؛ البته همچنان شیعه باقی ماند.[۷۰].
از حکومت سربداران در سبزوار نیز تحت عنوان حکومتی شیعی حافظه میگردد.[۷۱] مذهب رهبران و حاکمان سربداران دقیقا معین وجود ندارد؛ ولی مسلم میباشد که رهبران مذهبی آنان صوفیانی بودهاند که تمایلهای شیعی هم داشتهاند.[۷۲] بااینکلیه خواجه علی مؤید واپسین قاضی سربداران[۷۳] امامیه را مذهب قانونی دولت خویش اذعان آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد کرد.[۷۴]
صفویان
نوشتهیعلمیٔ اساسی: صفویان
پادشاه اسماعیل حکومت صفویه را در سال ۹۰۷ق تأسیس و امامیه را مذهب قانونی کشور ایران اذعان کرد[۷۵] وی و شاهان دیگر صفوی با اقداماتی مانند دعوت از علمای شیعه برای هجرت به کشورایران، احداث مرکز ها و مدرسه های علمی شیعه در کشور ایران و برگزاری مراسم سوگواری محرم[۷۶]، مذهب امامیه را فی مابین ایرانیان توسعه دادند و کشورایران را به کشوری تماماً شیعی تبدیل رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد کردند.[۷۷]
کشورایران
نوشتهی علمیٔ اساسی: کشورایران
کشور ایران، بعداز برد انقلاب اسلامی کشورایران در ۲۲ بهمن سال ۱۳۵۷ به رهبری امام خمینی، در جمهوری اسلامی ایران تشکیل شد.[۷۸] این نظام سیاسی برپایه اصول مذهب و فقه شیعه دوازدهامامی صورت گرفته میباشد.[۷۹] ولایت فقید مهمترین رکن کشورایران میباشد و بر تمامی قوای حکومتی تحقیق داراست.[۸۰] برطبق قانون اساسی ایران ایران، ضابطههای این مرزو بوم در صورتیکه که با آیین اسلام تطابق نداشته باشند، شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد اعتبار ندارند.[۸۱]
جغرافیا
داده های عددی دقیقی از شمار شیعه ها دوازدهامامی دنیا در مشت وجود ندارد و داده های عددی جان دار، شیعهها زیدی و اسماعیلی را هم مشمول میگردد. در گزارش «انجمن آئین و معاش همگانی پیو»، تعداد شیعهها عالم، در بین ۱۵۴ تا ۲۰۰ میلیون نفر تقریب زده گردیده میباشد که موازی با ۱۰ تا ۱۳ درصد مسلمانها عالم میباشد؛[۸۲] البته معنی کننده این گزارش، این داده های عددی را غیرواقعی دانسته و جمعیت حقیقی شیعه ها را بیشتراز سیصد میلیون، یعنی ۱۹ درصد جمعیت مسلمانها عالم، برآورد نموده است.[۸۳]
بیشتر شیعهها، یعنی میان ۶۸ تا ۸۰ درصد آنها، در چهار ایران، عراق، پاکستان و هند معاش مینمایند. در کشورایران ۶۶ تا ۷۰ میلیون شیعه معاش مینمایند که موازی با ۳۷ تا ۴۰ درصد مجموع شیعه ها دنیا میباشد. هر یک از کشورهای پاکستان، هند و عراق هم بیش تر از ۱۶ میلیون نفر شیعه دارا هستند.[۸۴]
در چهار جمهوری اسلامی ایران، آذربایجان، بحرین و عراق، شیعهها اکثر جمعیت مملکت را تشکیل دادهاند.[۸۵] در مناطقی زیرا خاورمیانه، شمال آفریقا، ناحیه آسیا-اقیانوسیه، ترکیه، یمن، سوریه، ایالات متحده عربی سعودی، ایالات متحده و کانادا هم شیعه معاش مینماید.[۸۶]
پانویس
محرمی، تاریخ تشیع، ۱۳۸۲ش، ۴۳، ۴۴؛ تیم تاریخ پژوهشگاه حوزه و دانش گاه، تاریخ تشیع، ۱۳۸۹ش، ۲۰-۲۲؛ فیاض، پیدایش و بسط تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۴۹-۵۳.
طباطبایی، شیعه در اسلام، ۱۳۷۹ش، ص۲۵.
جعفریان، تاریخ تشیع در جمهوری اسلامی ایران از شروع تا طلوع دولت صفوی، ۱۳۹۰ش، ص۲۲، ۲۷.
فیاض، پیدایش و توسعه و گسترش تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۶۱.
جعفریان، تاریخ تشیع در کشورایران از استارت تا طلوع دولت صفوی، ۱۳۹۰ش، ص۲۹، ۳۰.
فیاض، پیدایش و بسط تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۶۱.
فیاض، پیدایش و توسعه و گسترش تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۶۳-۶۵.
فیاض، پیدایش و توسعه و گسترش تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۶۲.
فیاض، پیدایش و بسط تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۱۰۹، ۱۱۰.
سید مرتضی، الفصول المختاره، ۱۴۱۳ق، ص۳۲۱.
مطهری، دسته اثرها، ۱۳۸۹ش، ج۳، ص۹۶.
مصباح یزدی، یادگرفتن عقاید، ۱۳۸۴ش، ص۱۴.
علامه طباطبایی، شیعه در اسلام، ۱۳۷۹ش، ص۱۹۷، ۱۹۸.
علامه طباطبایی، شیعه در اسلام، ۱۳۷۹ش، ص۱۹۷، ۱۹۸.
علامه طباطبایی، شیعه در اسلام، ۱۳۷۹ش، ص۱۹۸، ۱۹۹.
حکومتها
در عالم اسلام حکومتهای شیعی بخش اعظمی درست شده میباشد که حکومتهای علویان طبرستان، آل بویه، فاطمیان، اسماعیلیه و صفویه از آن گزارهاند. حکومت علویان را زیدیان تأسیس کردند،[۶۶] حکومتهای فاطمیان و اسماعیلیهٔ الموت بر مذهب اسماعیلیه بودند؛[۶۷] البته در ارتباط آل بویه اختلافحیث است. بعضا معتقدند آن ها زیدیمذهب بودهاند، جمعی آنهارا امامی میدانند و گروهی میگویند نخست زیدی مذهب بوده و آنگاه به مذهب امامیه رو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد آوردهاند.[۶۸]
پادشاه محمد خدابنده دارای اسم و رسم به اولجایتو (حکومت ۷۰۳-۷۱۶ق) را اولیه حاکمی می دانند که امامیه را مذهب قانونی اعلام و کوشش کرد در سطح وسیعی آن را انتشار دهد.[۶۹] ولی او به انگیزه مخالفتهای تشکیلات دولتی آن روز که بر مذهب اهل سنت بود، از این فعالیت خویش عقبنشینی کرد؛ البته همچنان شیعه باقی ماند.[۷۰].
از حکومت سربداران در سبزوار نیز تحت عنوان حکومتی شیعی حافظه میگردد.[۷۱] مذهب رهبران و حاکمان سربداران دقیقا معین وجود ندارد؛ ولی مسلم میباشد که رهبران مذهبی آنان صوفیانی بودهاند که تمایلهای شیعی هم داشتهاند.[۷۲] بااینکلیه خواجه علی مؤید واپسین قاضی سربداران[۷۳] امامیه را مذهب قانونی دولت خویش اذعان آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد کرد.[۷۴]
صفویان
نوشتهیعلمیٔ اساسی: صفویان
پادشاه اسماعیل حکومت صفویه را در سال ۹۰۷ق تأسیس و امامیه را مذهب قانونی کشور ایران اذعان کرد[۷۵] وی و شاهان دیگر صفوی با اقداماتی مانند دعوت از علمای شیعه برای هجرت به کشورایران، احداث مرکز ها و مدرسه های علمی شیعه در کشور ایران و برگزاری مراسم سوگواری محرم[۷۶]، مذهب امامیه را فی مابین ایرانیان توسعه دادند و کشورایران را به کشوری تماماً شیعی تبدیل رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد کردند.[۷۷]
کشورایران
نوشتهی علمیٔ اساسی: کشورایران
کشور ایران، بعداز برد انقلاب اسلامی کشورایران در ۲۲ بهمن سال ۱۳۵۷ به رهبری امام خمینی، در جمهوری اسلامی ایران تشکیل شد.[۷۸] این نظام سیاسی برپایه اصول مذهب و فقه شیعه دوازدهامامی صورت گرفته میباشد.[۷۹] ولایت فقید مهمترین رکن کشورایران میباشد و بر تمامی قوای حکومتی تحقیق داراست.[۸۰] برطبق قانون اساسی ایران ایران، ضابطههای این مرزو بوم در صورتیکه که با آیین اسلام تطابق نداشته باشند، شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد اعتبار ندارند.[۸۱]
جغرافیا
داده های عددی دقیقی از شمار شیعه ها دوازدهامامی دنیا در مشت وجود ندارد و داده های عددی جان دار، شیعهها زیدی و اسماعیلی را هم مشمول میگردد. در گزارش «انجمن آئین و معاش همگانی پیو»، تعداد شیعهها عالم، در بین ۱۵۴ تا ۲۰۰ میلیون نفر تقریب زده گردیده میباشد که موازی با ۱۰ تا ۱۳ درصد مسلمانها عالم میباشد؛[۸۲] البته معنی کننده این گزارش، این داده های عددی را غیرواقعی دانسته و جمعیت حقیقی شیعه ها را بیشتراز سیصد میلیون، یعنی ۱۹ درصد جمعیت مسلمانها عالم، برآورد نموده است.[۸۳]
بیشتر شیعهها، یعنی میان ۶۸ تا ۸۰ درصد آنها، در چهار ایران، عراق، پاکستان و هند معاش مینمایند. در کشورایران ۶۶ تا ۷۰ میلیون شیعه معاش مینمایند که موازی با ۳۷ تا ۴۰ درصد مجموع شیعه ها دنیا میباشد. هر یک از کشورهای پاکستان، هند و عراق هم بیش تر از ۱۶ میلیون نفر شیعه دارا هستند.[۸۴]
در چهار جمهوری اسلامی ایران، آذربایجان، بحرین و عراق، شیعهها اکثر جمعیت مملکت را تشکیل دادهاند.[۸۵] در مناطقی زیرا خاورمیانه، شمال آفریقا، ناحیه آسیا-اقیانوسیه، ترکیه، یمن، سوریه، ایالات متحده عربی سعودی، ایالات متحده و کانادا هم شیعه معاش مینماید.[۸۶]
پانویس
محرمی، تاریخ تشیع، ۱۳۸۲ش، ۴۳، ۴۴؛ تیم تاریخ پژوهشگاه حوزه و دانش گاه، تاریخ تشیع، ۱۳۸۹ش، ۲۰-۲۲؛ فیاض، پیدایش و بسط تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۴۹-۵۳.
طباطبایی، شیعه در اسلام، ۱۳۷۹ش، ص۲۵.
جعفریان، تاریخ تشیع در جمهوری اسلامی ایران از شروع تا طلوع دولت صفوی، ۱۳۹۰ش، ص۲۲، ۲۷.
فیاض، پیدایش و توسعه و گسترش تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۶۱.
جعفریان، تاریخ تشیع در کشورایران از استارت تا طلوع دولت صفوی، ۱۳۹۰ش، ص۲۹، ۳۰.
فیاض، پیدایش و بسط تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۶۱.
فیاض، پیدایش و توسعه و گسترش تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۶۳-۶۵.
فیاض، پیدایش و توسعه و گسترش تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۶۲.
فیاض، پیدایش و بسط تشیع، ۱۳۸۲ش، ص۱۰۹، ۱۱۰.
سید مرتضی، الفصول المختاره، ۱۴۱۳ق، ص۳۲۱.
مطهری، دسته اثرها، ۱۳۸۹ش، ج۳، ص۹۶.
مصباح یزدی، یادگرفتن عقاید، ۱۳۸۴ش، ص۱۴.
علامه طباطبایی، شیعه در اسلام، ۱۳۷۹ش، ص۱۹۷، ۱۹۸.
علامه طباطبایی، شیعه در اسلام، ۱۳۷۹ش، ص۱۹۷، ۱۹۸.
علامه طباطبایی، شیعه در اسلام، ۱۳۷۹ش، ص۱۹۸، ۱۹۹.
بررسی فعالیتهای فرهنگی، آموزشی و اجتماعی مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد